İkinci el aracın kilometresinin satıştan önce düşürülmüş olması, aracın gerçek kullanım durumu ve piyasa değeri hakkında alıcının beklentisini bozan gizli ayıp niteliğindedir. Alıcının ayıbı bildiği veya bilmesi gereken durumlar ayrıca değerlendirilir. Ayıp, satıcı tarafından bilinmese dahi satıcının sorumluluğu doğabilir. Kilometre düşürme işleminin gizli ayıp sayıldığı ve satıcının ayıbı bilmese bile sorumlu olabileceği kabul edilmektedir.
Tüketici işleminde, yani aracın ticari veya mesleki amaçla hareket eden bir satıcıdan, tüketici sıfatıyla alınması halinde, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 9, 11 ve 12 uygulanır. Tüketici; sözleşmeden dönme, satış bedelinde ayıp oranında indirim, ücretsiz onarım veya imkan varsa ayıpsız misliyle değişim haklarından birini seçebilir. Seçimlik hakkın uygulanmasında kanuni şartlar, imkansızlık ve orantısızlık hükümleri gözetilir. İkinci el satışlarda satıcının ayıplı maldan sorumluluğu bir yıldan az olamaz. Ayıp ağır kusur ya da hileyle gizlenmişse zamanaşımı hükümleri uygulanmaz.
Türk Borçlar Kanunu m. 227 uyarınca da alıcı, sözleşmeden dönme, bedel indirimi, ücretsiz onarım veya ayıpsız benzeriyle değiştirme haklarından birini kanuni şartları dahilinde kullanabilir. Satıcının ayıbı bilmediği yönündeki savunması, tek başına sorumluluğu ortadan kaldırmaz. Bireyler arasındaki satış ile tüketici işleminin tabi olduğu hükümler farklıdır.
Öncelikle aracın kilometre geçmişine ilişkin servis ve muayene kayıtlarını, TÜVTÜRK raporlarını, ekspertiz raporunu, satış ilanını, satıcıyla yapılan mesajlaşmaları, satış sözleşmesini, faturayı ve ödeme belgelerini saklayın. Kilometrenin hangi tarihte ve hangi değerden düşürüldüğünü gösteren kayıtlar, ayıbın satıştan önce mevcut olduğunu ve aracın değerinin gerçekte daha düşük olduğunu ortaya koyabilir.
Ayıbı öğrendiğinizde satıcıya gecikmeden yazılı bildirim yapın. Bildirimde aracın kilometresinin düşürülmüş olduğunun tespit edildiğini, hangi seçimlik hakkı kullandığınızı ve talebinizi açıkça belirtin. Türk Borçlar Kanunu m. 223'ün uygulandığı satışlarda gizli ayıp sonradan öğrenildiğinde satıcıya hemen bildirilmelidir. Tüketici işlemlerinde ise 6502 sayılı Kanun'un özel hükümleri esas alınır; TBK'daki ihbar kuralı her tüketici işlemine otomatik olarak uygulanmamalıdır. Bildirimin noter, iadeli taahhütlü mektup veya ispatlanabilir elektronik ileti yoluyla yapılması uygun olur.
Tüketici işlemlerinde, 6502 sayılı Kanun m. 68 uyarınca uyuşmazlık bedeli, başvuru tarihindeki güncel parasal sınırın altında kalıyorsa tüketici hakem heyetine başvurulmalıdır. Bu parasal sınırlar her yıl değişir. Hakem heyeti kapsamı dışında kalan uyuşmazlıklarda tüketici mahkemesinde dava açılabilir; tüketici mahkemeleri 6502 sayılı Kanun m. 73 uyarınca görevlidir. Dava açılmadan önce m. 73/A kapsamındaki dava şartı arabuluculuk ve istisnaları kontrol edilmelidir.
İlk adımlar: Kilometre kayıtlarını ve diğer belgeleri toplayın, bağımsız bir ekspertiz raporu alın, satıcıya yazılı bildirim gönderin ve talep ettiğiniz seçimlik hakkı açıkça belirtin. Başvuru veya dava öncesinde aracın gerçek değer kaybının teknik olarak belirlenmesi, talebin ispatını güçlendirir.