Evet. Kira artışına, sözleşmede kararlaştırılan oran aşılmışsa veya artış Türk Borçlar Kanunu’ndaki yasal sınırları ihlal ediyorsa itiraz edilebilir.
Konut ve çatılı işyeri kiralarında yenilenen kira döneminde uygulanacak artış, kural olarak bir önceki kira yılındaki tüketici fiyat endeksinin on iki aylık ortalamalara göre değişim oranını geçemez. Sözleşmede daha yüksek bir oran yazsa dahi bu sınırı aşan kısım geçerli olmaz. Bu düzenleme, bir yıldan uzun süreli kira sözleşmeleri bakımından da uygulanır (TBK m. 344).
Beş yıldan uzun süreli veya beş yıldan sonra yenilenen kira sözleşmelerinde kira bedeli; tüketici fiyat endeksi, kiralananın durumu, emsal kira bedelleri ve hakkaniyet dikkate alınarak hakim tarafından belirlenebilir. Bu durum, kiraya verenin otomatik ve sınırsız bir artış yapabileceği anlamına gelmez. Kira bedelinin belirlenmesi için somut koşulların değerlendirilmesi gerekir (TBK m. 344).
Konut kiraları için uygulanan %25’lik geçici sınır ise yalnızca 2/7/2023 ile 1/7/2024 tarihleri arasında yenilenen kira dönemleri bakımından geçerliydi. 2026 yılı açısından genel kural, TBK m. 344’te düzenlenen tüketici fiyat endeksinin on iki aylık ortalamalara göre değişim oranı sınırıdır (TBK geçici m. 2).
Kiracı, öncelikle kira artışına neden itiraz ettiğini açıkça belirten yazılı bir bildirim göndermelidir. Artışın sözleşmeye veya yasal sınıra aykırı olduğu belirtilerek hesaplama ve ödeme kayıtları saklanmalıdır. Fazla olduğu düşünülen kısmın ödenmemesi konusunda ise temerrüt ve tahliye riski bulunduğundan, somut olayın koşulları dikkate alınmadan hareket edilmemelidir. Ödemelerin banka aracılığıyla ve açıklama kısmında hangi kira dönemine ilişkin olduğu belirtilerek yapılması ispat bakımından önem taşır.
Uyuşmazlık çözülemezse kira bedelinin mahkemece belirlenmesi veya yasal sınırı aşan şekilde ödenen tutarların iadesi için hukuki yollara başvurulabilir. Sonuç; kira sözleşmesinin içeriğine, sözleşmenin süresine, artış dönemine, yapılan ödemelere ve taraflar arasındaki yazışmalara göre değişir. Bu nedenle kesin değerlendirme, somut belgeler incelendikten sonra yapılmalıdır.